İcra takibine muhatap olan bir borçlunun en önemli hukuki araçlarından biri itirazdır. Bu yazıda, icra takibine itirazın hangi sürede ve nasıl yapılacağını, itirazın takip üzerindeki etkisini ve alacaklının itiraz karşısında başvurabileceği yolları İcra ve İflas Kanunu (İİK) çerçevesinde ele alıyoruz.
İcra Takibine İtiraz Hangi Hallerde Söz Konusu Olur?
İlamsız icra takibinde borçluya gönderilen ödeme emrine karşı borçlunun itiraz hakkı bulunur. Borçlu; borcun hiç doğmadığını, ödendiğini, zamanaşımına uğradığını veya miktarının yanlış hesaplandığını ileri sürerek borca itiraz edebileceği gibi, takibe dayanak gösterilen senetteki imzanın kendisine ait olmadığını ileri sürerek imzaya itiraz da edebilir. Her iki itiraz türü de sonuçları bakımından farklı şekilde ele alınır.
İtiraz Süresi ve Usulü Nedir?
İİK m.62 uyarınca itiraz etmek isteyen borçlu, itirazını ödeme emrinin tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde dilekçe ile veya sözlü olarak icra dairesine bildirmek zorundadır. İtiraz, takibi yürüten icra dairesinden başka bir icra dairesine yapılırsa, bu daire gerekli masrafı itirazla birlikte alarak itirazı derhal yetkili icra dairesine gönderir. Borcun yalnızca bir kısmına itiraz eden borçlunun, itiraz ettiği kısmın miktarını ve nedenini dilekçesinde açıkça göstermesi gerekir. Ayrıca İİK m.63 uyarınca itiraz eden borçlu, itirazın kaldırılması duruşmasında, alacaklının dayandığı senet metninden anlaşılanlar dışında itiraz sebeplerini sonradan değiştiremez veya genişletemez; bu nedenle itiraz dilekçesinin ilk aşamada özenle hazırlanması büyük önem taşır.
Süresi Geçtikten Sonra İtiraz Mümkün müdür?
İİK m.65 uyarınca borçlu, kendi kusuru olmaksızın bir engel nedeniyle yedi günlük süre içinde itiraz edememişse, paraya çevirme (satış) işlemi tamamlanıncaya kadar gecikmiş itiraz yoluna başvurabilir. Ancak borçlu, engelin ortadan kalktığı günden itibaren üç gün içinde, mazeretini gösterir delillerle birlikte itirazını ve dayanaklarını bildirmek ve bu başvuruya ilişkin duruşma harç ve masraflarını ödemekle yükümlüdür.
İtirazın Takip Üzerindeki Etkisi Nedir?
İİK m.66 uyarınca süresi içinde yapılan itiraz takibi kendiliğinden durdurur. İtiraz süresinde yapılmamışsa, alacaklının talebi üzerine icra memuru takip işlemlerine alacağın tamamı için devam eder. Borçlu borcun yalnızca bir kısmına itiraz etmişse, takibe kabul ettiği miktar için devam olunur. Borçlu itirazında imzayı reddetmişse, alacaklı derhal icra dairesinden imza karşılaştırmasına esas belgelerin celbini isteyebilir.
Alacaklının İtiraza Karşı Başvurabileceği Yollar Nelerdir?
Takip talebine itiraz edilen alacaklının, duran takibin devamını sağlamak için iki temel yolu bulunur. İİK m.67 uyarınca alacaklı, itirazın kendisine tebliği tarihinden itibaren bir yıl içinde genel mahkemede itirazın iptali davası açarak alacağının varlığını genel hükümlere göre ispatlayabilir. Alacağı; imzası ikrar edilmiş veya noterlikçe tasdikli bir borç ikrarı senedine ya da resmî dairelerin usulüne uygun verdiği bir makbuz veya belgeye dayanıyorsa, İİK m.68 uyarınca alacaklı, itirazın tebliğinden itibaren altı ay içinde icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını isteyebilir. Bu altı aylık süre içinde itirazın kaldırılması istenilmezse, aynı alacak için yeniden ilamsız icra takibi yapılamaz.
Sık Sorulan Sorular
İcraya itiraz süresi kaçırılırsa ne olur?
Süresinde itiraz edilmezse takip kesinleşir ve alacaklı
borçlunun mal varlığı üzerine haciz talep edebilir. Borçlu,
kusuru olmaksızın bir engel nedeniyle süresinde itiraz
edememişse, İİK m.65 uyarınca paraya çevirme işlemi tamamlanıncaya
kadar gecikmiş itiraz yoluna başvurabilir; ancak engelin ortadan
kalktığı günden itibaren 3 gün içinde mazeretini ve itirazını
bildirmesi gerekir.
Borcun yalnızca bir kısmına itiraz edilebilir mi?
Evet. Borçlu borcun bir kısmına itiraz ederse, itiraz
etmediği/kabul ettiği kısım için takibe devam edilir. İtiraz
edilen kısmın miktarı ve nedeninin dilekçede açıkça belirtilmesi
önemlidir.
İmzaya itiraz ile borca itiraz arasındaki fark nedir?
Borca itirazda borçlu borcun varlığını veya miktarını tartışır;
imzaya itirazda ise borçlu söz konusu senetteki imzanın kendisine
ait olmadığını ileri sürer. İmza itirazında alacaklı, icra
dairesinden imzanın karşılaştırılması için derhal gerekli
belgelerin celbini isteyebilir.
İcra takibi sürecinin diğer aşamaları ve haciz işlemleri hakkında detaylı bilgi için Kayseri İcra ve İflas Hukuku Avukatı sayfamızı da inceleyebilirsiniz.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, somut olaylar için mutlaka bir avukata danışılmalıdır.